Mostar Köprüsü, Saraybosna


Mostar Köprüsü, Neretva nehrinin batısında yaşayan Hırvat ve doğusunda yaşayan Müslüman halkların hayatlarını birbirine bağlar. Dostluk ve kardeşlik bağlarının güçlenmesine Mostar köprüsü vesile olmuştur.

Neretva Nehrinin üzerine yapılan köprülerden Konjic, Drina ve Mostar’ın hikayeleri ve kaderleri ayn noktada birleşmekte. Tarihin derinliklerinde önemli bir yer tutan Mostar Köprüsünü kimin yaptığı konusu tarihçiler tarafından tartışıla gelmiştir. Günümüzde gezginlerin ilgisini çeken Mostar köprüsü ilk defa ne zaman ve kim tarafından inşa edilmiştir?

Mostar Şehrini ikiye bölen acılarla, anılarla dolu Mostar Köprüsü Kanuni Sultan Süleyman’ın emriyle 1566 yılında Mimar Sinan’ın kalfası Mimar Hayreddin tarafından inşa edilmiş. Mimar Sinan’ın öğrencisi olan Hayrettin Osmanlının bölgeye gönderdiği devşirmeler tarafından yetenekli olduğu tespit edilerek, Mimar Sinan’ın yanına yetişmesi için çırak olarak verilmiş.

IMG_1409

Osmanlı mimarisinin en dikkat çekici yapılarından biri olan ve Boşnakça “Stari Most” olarak anılan köprü, Hırvat ve Müslüman Boşnaklar arasında bağ kurulmasına ve  birbirlerine bağlanmasına vesile olmuştur. Allah’ın 99 ismine istinaden 99 basamaklı, 456 taş kullanılıp Hilal şeklinde tasarlanan köprü 9 yılda tamamlanmış.

IMG_1419

9 Kasım 1993 tarihinde Hırvat tanklarının köprüyü bombalamasıyla, 427 yıl ayakta kalan çok uluslu tarih Neretva Nehrine gömülür. İngilizler tarafından Mostar Köprüsü yerine Neretva’nın iki yakasında yaşayan insanları kavuşturan tek geçiş noktası geçici bir demir köprü yapılır. Mostar Köprüsünün yeniden inşası için belirtilen ABD, Türkiye, Hollanda, İtalya ve Hırvatistan’ın girişimleriyle para kaynağı ayrılır.

IMG_1405

Bosna Hersek’te savaşın yaraları sarılırken 1997 yılında TIKA, UNESCO ve Dünya Bankası’nın öncülüğünde köprü yeniden inşa edilmeye başlandı. Macar ordusuna ait dalgıçlar tarafından çıkarılan orijinal taşlar yeteri kadar mukavemeti sağlayamayacağından dolayı kullanılamamış. Nehirden çıkartılan taşlar Neretva’nın kenarına bırakılmış. Bu nedenle köprünün ilk yapıldığı zamanlardaki taşları bulmak (orijinaline sadık kalmak) amacıyla kapanmış olan taş ocağı yeniden açılır.

IMG_1417

23 Temmuz 2004’te İngiliz Prens Charles tarafından törenle açılan Mostar Köprüsü, 2005 yılında Dünya Miras Listesine dahil edilmiş. Eskiden evlenmek isteyen erkekler cesaretlerini kanıtlayabilmek, kızı babasından alabilmek için Mostar Köprüsünden (24 m. yükseklikten) Neretva Nehrine atlamaları gerekirmiş. Kısacası atlamayana kız yok.

Günümüzde ise sporcular tarafından turistlere görsel şov izletebilmek için gelenek hala devam ettiriliyor. Tarihteki güzelliği, çok ulusluluğu, canlılığı, acıları, adına yazılmış türkü-şiirleriyle Mostar Köprüsü Balkanların en önemli sembollerinden birini oluşturuyor. Nobel ödüllü yazar İvo Andric ”Mostar’da bir gece geçirdiğinizde sabah olunca sizi uyandıran ses değil, ışıktır” der. Aynen öyle Mostar’da fotoğraf çektiğim esnada güneş ışınlarının hüzmeleri yüzünden çok zorlandım.

Saraybosna-Mostar arası Ulaşım

Saraybosna-Mostar arası otobüsle 3 saat ve gidişte 20KM, dönüşte ise 17 KM verdim. Mostar’da aşağıda belirtilen yerleri de görmenizi tavsiye ederim. Alternatif olarak trenle seyahat etme şansınız var.

Türk Evi Biscevica
Karagöz Bey Camii
Partizan Abidesi

Kim Neler Demiş?

avatar
  Subscribe  
Bildir